sho‘r

Значения

1. Meʼyoridan ortiq tuz solingan, taʼmi oʻt-kir (ovkat, taom hakida).
2. Tuzlangan.
3. Tarkibida tuz moddasi koʻp boʻlgan, shoʻr bosgan.
4. Tuproq tarkibida tuzning koʻp-ligidan yer betida hosil boʻlgan tuz moddasi.
5. Terning ust-boshga tepishidan ki-yimda hosil boʻladigan tuz, oq dogʻ.
6. Shoʻr paxta Xalq tabobatida: ogʻriqni yoki shishni qaytarish uchun namakobga botirib ishlatiladigan paxta.

Примеры

• Shoʻr ovqat. Pa-lovni shoʻr qilib qoʻymoq. Achchiq-chuchukni shoʻr qilib yubormoq. n
• \Qodirjon:\ Hali osh vaqtida, oshning tuzini past qilib qoʻyib-san yoki shoʻr qilib qoʻyibsan, deb bahona qi-laman-da, katta janjal chiqaraman. — Xamza — Tuhmatchilar jazosi.
• Shoʻr baliq. Shoʻr karam.
• Shoʻr dengiz. Shoʻr koʻl. Shoʻr tup-roq. Shoʻr suv. n
• Ayniqsa, erta bahorda bo-ronalash shoʻr yerlarda katta foyda beradi. — Gazetadan.
• Yerning shoʻrini yuvmoq. m
• Yerda hali shoʻr koʻp. Sotiboldi otam ham mening fikrimni tasdiqlayaptilar. — N. Safarov — Xadicha Ah-rorova.
• Oʻrmonjon.. shoʻr bosgan yerdan ilon izi boʻlib oʻtib, toʻqayga kirib ketgan tup-roqtepani qamchining sopi bilan koʻrsatib: -Kanal! — dedi. — A. Qahhor — Qoʻshchinor chi-rokdari.
• Ertayu kech tosh maydalab.. yelkalarini bir ellik shoʻr bosgan yigitlar [darvishga:] "Yoʻlingdan qol-ma!" deyishibdi. — S. Anorboyev — Oqsoy.
• Ot yoʻrttirib Yusuf Madyorov kelib qoldi. U hamon temiryoʻlchi kiyimida — egnida qora kitel, ter(i)ning shoʻri yelkasida oqarib yotardi. — Sh. Toshmatov — Erk qushi.
• Uch-toʻrt [marta] oyogʻimga shoʻr paxta bogʻlab, uyda yotdim. — S. Siyoyev — Yorugʻlik.

Этимология

I f. - tuzli, tuzi koʻp

Источник: Викисловарь