kirmoq

Meanings

1. (asosan j. k. bilan) 1 Yurib yoki siljib, biror narsaning ichiga, ichki qismiga oʻtmoq, oʻzini ichkari qismga olmoq.
2. Narsaning orasiga, ichki qismiga yorib, teshib oʻtmoq, suqulmoq; sanchilmoq.
3. Ich tomonga botmoq.
4. Orasidan, qatoridan joy olmoq; qoʻshilmoq.
5. Ish, xizmat, oʻqish, jamiyat va shu kabilarga qabul qilinmoq; joylashmoq.
6. Sanoq son yoki baʼzan "yosh" soʻzi bilan birga qoʻllanib, shu son bildirgan yilcha umr koʻrganlikni bildiradi.
7. Shu yoshga kirib Shuncha yil yashab.
8. Payt, oy, fasl bildiruvchi soʻz, soʻz birikmasi bilan qoʻllanib, shu payt yoki faslning boshlanishini bildiradi.
9. Ayrim otlar bilan birikib, shu ot ifodalagan narsaning paydo boʻlishi yoki vujudga keda boshlaganligini bildiradi.
10. Oʻzi birikib kelgan soʻz ifodalagan holat, xususiyat va shu kabilarni kasb etish, shunga ega boʻlishni bildiradi.
11. Oʻtmoq, oʻtib oʻzlashmoq.
12. Ayrim soʻzlar (maye., sezgi aʼzolari-ni bildiruvchi quloq, burun kabi soʻzlar) bilan qoʻllanganda, narsaning shu aʼzoga taʼsir etib, sezgi uygʻotishini bildiradi.
13. Aql (yoki aqli) kirmoq Aqlli boʻlmoq, aql bilan ish qiladigan boʻlmoq.

Examples

• Uyga kirmoq. Gʻorga kirmoq. n
• Ahmadjon boʻsh laganni dasturxoni bilan koʻtarib, qushbegi kirgan eshikdan chiqdi. — A. Qodiriy — Oʻtgan kunlar.
• Bektemir tez-dan oʻzini pastlikka tashladi, yugura-yugu-ra, oʻrmonga kirdi. — Oybek — Quyosh qoray-mas.
• Yoʻl ustidan chiqib qolgan chaqqon kal-takesaklar oʻqday otilib, kavaklarga, tosh oralariga kirib ketadi. — A. Qahhor — Maston.
• Kuliga tikan kirdi. Yer shunday qattiqki, qoziq qoqsang ham kirmaydi. n
• Tosh uchlan-gan qirrasi bilan bekning boshiga tushib, yarmigacha oʻyib kirib ketdi. A. — Qahhor — Koʻr koʻzning ochilishi.
• Ayamay nayzaniuradi Ikki emchak oʻrtasiga, Gʻarchillab nayza kiradi. — "Gulshanbogʻ".
• Ertalabdan beri hech narsa yemagan mo.iarning qorinlari ich-ichiga kirgan. m
• Novcha, ikki lunji ichiga kirib ketgan. — S. Siyoyev — Yorugʻlik.
• Bu maqola toʻplamning ikkinchi jshFiga kirgan. nsh
• Ikkitasida Azimboy-vachchaning oti yozilib, keyin oʻchirilgan, oxir-gisida mutlaqo roʻyxatga kirmagan. — S. Ahmad — Hukm.
• Bu kasbni qoʻy, uka, sartarosh-lik qil devdim, mana u ham odam qatoriga kirib oldi. — "Guldasta".
• U dastavval institutga laborant boʻlib kirdi. Partiya-ga kirmoq. Zavodga slesar boʻlib kirmoq. m
• Ammo biz ishga kirgan odamlarni joylarga ularning istagi bilan emas, idora ehtiyoji bshshn yuboramiz. — S. Karomatov — Oltin qum.
• Otam oltmishga kirdi. Qiz oʻn yetti yoshga kirdi. n
• Rahmat, yuzga kir, uvali-juvali boʻl, oʻgʻlim. Oybek, Tanlangan asarlar.
• Men shu yoshga kirib, koʻpchilik ichida "samovarchi, choy" deyolgan odam emasman. A. — Qahhor — Qoʻshchinor chiroqlari.
• Yodgor, umri bino boʻlib, bahorning kirib kelishini shu qadar diqqat bilan kuzatmagan ekan. — U. Hoshimov — Qalbingga quloq sol.
• Kechikib kirgan qish endi kun sayin sovugʻini kuchay-tira boshshgan edi. — Oybek — Tanlangan asarlar.
• Kech kirdi. Tovuqlar gʻira-shira qorongʻi-da pir-pir uchib, bostirma shipidagi qoʻnoqqa chiqa boshladi. — P. Tursun — Uqituvchi.
• Mart oʻtdi, aprel kirdi. — S. Siyoyev — Yorugʻlik.
• Koʻchatlar mevaga kirdi. Tok x,osilga kirdi. Tovuq tuxumga kirdi. Yuziga rang kirmoq. m
• Iyun oyining oxiri. Gʻoʻzalar ayni gulga kirgan vaqt. — N. Safarov — Uzoqni koʻzlagan qiz.
• Ishtahaga kirdi-yu, kulcha yuziga rang yugurdi. — K. Yashin — Hamza.
• Kasal uyquga kirdi. Koʻm-koʻk osmon birpasda kulrang tusga kirdi. yash Siz kelsangiz, hovlimizga oftob chiqqanday fayz kiradi. — K. Yashin — Hamza.
• Uy bekasi oʻzining asl ruhiga kirdi, jangchilarni qiyom va pechenye bilan mehmon qildi. — Oybek — Quyosh qoraymas.
• Sevgilimni chiroyli yigit qiyofasiga kirib olgan sehrgar iblis qoʻltiq-lab kelayotganidan yonib ketdim. — X. Toʻxtabo-yev — Shirin qovunlar mamlakati.
• Uning \Be-runiyning] tartibsiz, joʻshqin fikrlari muntazam bir shaklga kirib, voyaga yetdi. — M. Osim — Jayhun ustida bulutlar.
• Bu odapiar qardosh xalqlardan kirgan. Sut bilan kirgan jon bilan chiqar. — Maqol. n
• Ruscha "kandidat", "kandidatura" soʻzlarining ekviva-lentlari sifatida esa tojik tshshdan kirgan "nomzod" (hozirgi maʼnosida) soʻzi qoʻlla-nadi. — "OʻTA".
• Gulning hidi burniga kirmoq. m
• Oʻylayman-u, miyaga hech narsa kirmaydi. — "Guldasta".
• Avazning qulogʻiga uning gapi kirmas, u tar-saki yegandek, shayx Saʼdiyning shoh satriga tikilib oʻtirardi. — S. Siyoyev — Yorugʻlik.
• Boʻyim choʻzilib, aqlim kirgan sayin koʻproq oʻylay-digan boʻlib qoldim. — Oʻ. Hoshimov — Qalbingga quloq sol. Gapga (yoki soʻzga) kirmoq Oʻzga-ning aytganiga koʻnmoq, unamoq; rozi boʻlmoq.
• Hazratqul yuvosh, nima desa gapga kiradigan boladan bunaqa gap chiqishini sira oʻylamagan edi, gangib qoldi. — S. Ahmad — Yul-duz.
• Yaxshiyam, otasining soʻziga kirgani, aks holda, Tabibiydek dono, zukko bir ustoz, oqil doʻstdan ayrilib qolish hech gap emas ekan. — S. Siyoyev — Yorugʻlik. Goʻrga kirmoq Oʻlmoq, yerga koʻmilmoq. Yerga kirmoq 1) ayn. goʻrga kir-moq.
• Sizday odamga bunday boʻhton qilgan-dan koʻra yerga kirganim yaxshi emasmi ? — A. Qahhor — Qoʻshchinor chiroqlari; 2) haddan tash-qari uyalmoq, mulzam boʻlmoq.
• Men chaqir-sam, battar uyaladi, yerga kiradi, ham uning koʻziga qanday qarayman! — Oybek — Tanlangan asarlar.
• Domla yer yorilib, yerga kirib ketgu-dek boʻlibturardi. — M. Mansurov — Yombi. Yoni-ga (yoki qoʻltigʻiga) kirmoq Qoʻllab-qoʻltiq-lamoq; yordam bermoq; ulgʻayib, yordam be-radigan yoshga yetmoq.
• Kurbon ota shu ishni boshlagan vaqtda uning yoniga kiradigan odamlar paydo boʻldi. — A. Qahhor — Qoʻshchinor chiroqlari. Joniga ora kirmoq Sababchi boʻlib, biror narsa, falokatdan saqlab qolmoq.
• Oʻz tanki bilan dushman zotini abjaq qilgan, nemis mudofaasini yorib oʻtib, necha yuzlab jangchilarimiz joniga ora kirgan.. — N. Safarov — Olovli izlar.
• Bir necha oy otasi betob boʻlib qolganda, tabibi hoziq uni da-volab, joniga ora kirgan edi. — M. Osim — Ibn Sino qissasi. Jon kirmoq Jonlanmoq, jonlanish yuz bermoq.
• Shu orada xati borib qoldi-yu, bizga qayta jon kirdi. — S. Siyoyev — Yorugʻlik.
• Nonni yeb, suvni ichgan bolalarga jon kirdi. — J. Sharipov — Xorazm. Joni kirmoq Maza qilmoq, qoniqish bilan rohatlan-moq.
• Ha-ha/ Pirxonada joning kiribdi-da.. Mazaxoʻrak boʻlibqopsan-da.. — K. Yashin — Hamza. Yoʻlga kirmoq Yurishga boshlamoq..
• Qoniga belangan dadangni koʻtarib kirganlarida, sen endi yoʻlga kirgan eding. — Y. Shamsharov — Tosh-qin.
• Adolat yoʻlga kirdi degandan boshlab, topganini sandiqqa tashladi. — S. Zunnunova — Olov. Tilga kirmoq Gapira boshlamoq (gapirmayotgan, jim holatdan gapira bosh-lashni bildiradi).
• Sharif tarro uh tor-tib, tilga kirdi: -Xonim, bu osiy bandan-gizni afv etgaysiz.. — S. Siyoyev — Yorugʻlik.
• Umar polvon oʻylanib qoldi, anchadan keyin tilga kirdi. — K. Yashin — Hamza. Tushiga kirmoq Tu-shida koʻrinmoq.
• Tovuqning tushiga don kiradi. Nafaqa kerak boʻlsa, daromadimning yar-mini oling. — A. Qahhor — Qoʻshchinor chiroqla-ri. U qulogʻidan kirib, bu qulogʻidan chikdi Shu onning oʻzidayoq unutildi, juda tez es-dan chiqdi.
• Bu gaplar uning u qulogʻidan kirib, bu qulogʻidan chiqib ketaverdi. — Qoʻlga kirmoq Tasarrufiga — ixtiyoriga oʻtmoq.
• Yoni-veri bilan qoʻshilib, bir tanobdan moʻl yer qoʻlga kiradi. — Oybek — Tanlangan asarlar.
• Qoʻlga kir-ganda, bulbulim uchdi.. — "Bahrom va Gulandom".

Source: Wiktionary