dur

Значения

1. . Injuning, gavharning yirik turi.
2. . Bebaho yoki eng yaxshi, aʼlo, sara narsalar haqida.
3. . koʻchma poet. Qimmatli, sermazmun, chuqur maʼnoli soʻz yoki sheʼr haqida.
4. . Yorugʻlik, yogʻdu.
5. . Meva, samara, hosil; natija.
6. . Boylik, davlat; qut-baraka.
7. . Suv va unga oʻxshash tovlanuvchan narsalar (tomchi, shudring, qor uchqunlari).

Примеры

• Ter toʻksang, dur olasan. — Maqol.
• Dono — durdan ayro. — Maqol.
• Gul tikansiz boʻlmas. Dur — sadafsiz. Maqol.
• Aslida Ahmad yoqut nima, dur, brilliant, marvarid nima, uncha-lik farqiga bormas edi. — F. Musajonov — Himmat.
• Dudogʻu bilaklarida, qulogʻu barmoqlarida durru gavharlar, oltin bezaklar yiltirashib, bir jahon boʻlib, uyqu ogʻushida yotibdi. — Mirmuhsin — Umid.
• Yaxshilik shunday durru gavharki, uning bahosi hech qachon kamaymaydi. — Gazetadan.
• Har soʻzi shirin-shakar dur qizlar. — "Mushtum".
• Men.. Navoiy “Xamsasining sargʻish sahifalariga qarab olib yigʻlardim, koʻz yoshlarim toʻkilib, Navoiy tergan durlarga qorishardi. — M. Ismoiliy — Fargʻonada tong otguncha
• Qiz soʻzlasa, ogʻzidan dur sochilar, yor-yor. — Qoʻshiqlar.
• Hangomada ogʻzidan dur sochibdi. — Yusuf va Ahmad.
• Quyosh separ nurlarin, Yerga zarrin durlarin. — Zafar Diyor — Asarlar.
• Otam hamisha:“Tajriba durini saralab ter”, — derdilar. — "Oʻzbekiston qoʻriqlari.
• Bagʻringga dur sochdi oltin paxtazor! — G. Joʻrayeva — Iqbol.
• Gul ochilib soʻlguncha, Qurti oʻradi ipak. Xalq etagi toʻlguncha dur toʻkar etak-etak. — Zulfiya — Yuragimga yaqin kishilar.
• Yerga chigit tushdi — dur tushdi deyishadi. — Gazetadan.
• Ter toʻkildi — dur yetishtirildi. — Gazetadan.
• Roʻparamda sonsiz fontashshr, Qulogʻidan dur yogʻiladi. — X. Saloh — Chashma.
• Kechasi tushgan shudringga choʻmilgan koʻm-koʻk maysalar xuddi dur toʻkkandek charaqlab, quyosh bilan oʻpishib tovlanadi. — O. Yoqubov — Ota izidan.

Этимология

arabcha دُرّ — marvarid, inju.

Источник: Викисловарь