daraja

Значения

1. . Ish-harakat, xususiyat yoki holatning meʼyori, chegarasini anglatadi; koʻpincha aniqlovchilar bilan ishlatiladi.
2. . Tadrijiy yoki nisbiy taraqqiyot, rivojlanish pogʻonasi; saviya, yuksaklik oʻlchami.
3. . Mansab pogʻonasi, rutba, martaba.
4. . Ilm-fan sohasidagi ishlari uchun maʼlum qoidalar va talablar asosida beriladigan ilmiy unvon.
5. . Oʻz ixtisosi boʻyicha erishilgan malaka pogʻonasi.
6. . Jamiyatda, hayotda, kishilar oʻrtasida tutgan oʻrin, martaba, eʼtibor.
7. . Sira, karra, bor, marta.
8. Bir oz, ozgina, andak.
9. . mat. Burchak va aylana yoyining oʻlchov birligi; toʻgʻri burchakning 90 dan bir yoki doiraning 360 dan bir boʻlagi; gradus.
10. . Termometr, barometr va shu kabi oʻlchov asboblari shkalasidagi chiziqlar va raqamlar bilan belgilangan boʻlimlar hamda shu boʻlimlar ifodalaydigan harorat miqdori.
11. . mat. Teng koʻpaytiruvchilarning koʻpaytmasi, bir sonning oʻzini oʻziga koʻpaytirishdan olingan natija.
12. . tlsh. Belgi-xususiyatning ortiq-kamligini ifodalovchi grammatik kategoriya, shakl.

Примеры

• Traktor quloqni qomatga keltiradigan darajada tarillab ishlaydi. — E. Usmonov — Yolqin.
• Bilim darajasi.
• Oʻrta darajadagi tibbiyot xodimlari.
• Beshinchi darajali payvandchi.
• Oʻtirishdilar, fotihadan soʻng yana bir daraja ahvol soʻrashildi. — A. Qodiriy — Mehrobdan chayon.
• Dahshati yuz daraja ortgan holda Kumushni koʻtarib olib, ichkariga kirdi. — A. Qodiriy — Oʻtgan kunlar.
• Onasining lutf qilib aytgan soʻzlari Boburning hujradan olgan zavqini yana bir daraja oshirdi. — P. Qodirov — Yulduzli tunlar.
• Hoji shu javobdan keyin oʻgʻlidan bir daraja qanoatlandi. — A. Qodiriy — Oʻtgan kunlar.
• Biz yuqorida yosh Xushroʻy bilan oʻquvchini bir darajada tanishtirgan edik. — A. Qodiriy — Oʻtgan kunlar.
• Anvar, yaxshigina forsixon va bir darajada arab tiliga oshna edi. — A. Qodiriy — Mehrobdan chayon.
• Suv 100 darajada qaynaydi.
• Kasalning isitmasi 38 darajadan oshibdi.
• Harorat hozir qirq darajadan tushyapti. — N. Safarov — Olovli izlar.
• Oʻnning ikkinchi darajasi yuz.
• Odamlar uyni boshlariga koʻtarar darajada xandon tashlab, qattiq kuldilar. — S. Ayniy — Esdaliklar.
• Otabek qiziq holatda qoldi, bir turli titrab ketdi, koʻzlari qinidan chiqar darajaga yetdi. — A. Qodiriy — Oʻtgan kunlar.
• Tomogʻi qirilar darajaga yetdi. — "Sharq yulduzi".
• Ular [suratlar] orasida mukammal darajaga yetganlari ham oz emas. — M. Xayrullayev — Tilla marjoy.
• Uning xotirasi hayratda qolarli darajada boy va tiniq edi. — Gazetadan.
• Darslarning oson-qiyinlik darajasini oʻquvchining oʻzi aniqlagani yaxshi. — "Fan va turmush".
• Bolaning yigʻisi bu motamsaro muhitda yuraklarni tilka-pora qilarli darajada ayanchli edi. — F. Musajonov — Himmat.
• Unga shu darajada pul vaʼda etilgan ediki, bu pulga uch arava sotib olish mumkin edi. — Mirmuhsin — Meʼmor.
• Turmush darajasi.
• Texnikami hozirgi zamon talablari darajasiga koʻtarmoq.
• Boʻsh vaqt ishlab chiqarish kuchlarining taraqqiyot darajasiga bogʻliq boʻlib, oʻzi bu taraqqiyotning bevosita natijasi hisoblanadi. — "Fan va turmush".
• Fan va texnika, sanoat shu darajada tez taraqqiy etyaptiki, uni tovush emas, yorugʻlik tezligi bilangina qiyoslash mumkin. — Gazetadan.
• Anvar bosh munshiylik darajasini olgandan keyin, maxdum ilgarigi siyosatni davom ettirish va ettirmaslik toʻgʻrisida ikkilanib qoldi. — A. Qodiriy — Mehrobdan chayon.
• Zarbof toʻn kiygan, beliga tilla kamar bogʻlagan sersoqol eshikogʻa birinchi vazir darajasidagi katta bek edi. — P. Qodirov — Yulduzli tunlar.
• Ilmiy daraja.
• Fan nomzodi darajasi.
• Fan doktori darajasi.
• Ilmiy kengash kashfiyotimni koʻrib chiqib, yaxshi baholabdi va menga meditsina fanlari doktori darajasini berishga qaror qilibdi. — X. Toʻxtaboyev — Shirin qovunlar mamlakati.
• Shu kuni Umidning qishloq xoʻjalik fanlari nomzodi darajasini olishi uchun berilgan yashirin ovoz natijasi eʼlon qilindi. — Mirmuhsin — Umid.
• Darajalari baland boʻlsin! — (duo) — yaxshi tilak.
• Har kim oʻz darajasiga koʻra har vaqt oʻtiradigan oʻrnida qaror topdi. — Oybek — Navoiy.
• Hovli yuziga toʻshalgan sholcha va kigizlarda ikkinchi darajadagi odamlar oʻtirishi kerak edi. — P. Tursun — Oʻqituvchi.
• U oʻtirganlar bilan ularning amal va darajalariga karav, kuyuk-suyuq koʻrishib chiqdi. — S. Ahmad — Qadrdon dalalar.
• 70 darajali burchak.
• Bugun sovuq 20 darajaga yetgan.
• Umuman bakteriya.. 160-180 daraja issiqqa chidaydi. — "Fan va turmush".
• Sifat darajalari.
• Ozaytirma daraja.
• “Daraja kategoriyasi maqolachasida sifat darajalari bosh daraja, orttirma daraja, ozaytirma daraja, deb uchga boʻlinadi. — "OʻTA".

Этимология

[a. - bosqich; martaba, unvon; zina]

Источник: Викисловарь