chala

Ma’nolari

1. Maromiga yoki tamomiga yetka-zilmagan, bitkazilmagan, tamomlanmagan.
2. Toʻliq emas, notoʻla, yarim-yorti.
3. Vaqtidan oldin, yetilmasdan tushgan, barvaqt tugʻilgan.
4. Yonib bitmagan yoki kuyib tugamagan oʻtin.
5. Oʻzbek kurashiga oid atama.
6. Qoʻshma soʻzlar tarkibiga kiradi, maye.

Misollar

• Chala uy.
• Chala ish.
• Bola — bolaning ishi chala. — Maqol
• Hali yana bir oz yashashdan umidvorman, chala ishlaarim bor. — S. Nurov — Narvon.
• Kambagʻalning bir toʻygani — chala boy boʻlgani. — Maqol
• Chalasiga biz korzdor. — A.Qahhor — Oltin yulduz.
• Qandli diabet xastaligi koʻpincha homilaning chala yoki majruh tugʻilishiga sabab boʻladi. — — Saodat.
• Kullar koʻkka uchar, choʻgʻlar kulga botar, chalalar choʻqqa aylanar edilar. — A. Qodiriy — Mehrobdan chayon.
• Ularning [odamlarning]yarim yumuq koʻzlari oʻchoqda biqsib, qizarib yonayotgan chalalarga tikilgan edi. — P. Tursun — Oʻqi-tuvchi.
• chalabosh, chalasavod.

Kelib chiqishi

Bu sifat eski oʻzbek tilida chal- feʼlining 'biror ishni naridan—beri, maromiga yetkazmay bajar—' maʼnosidan (OʻTIL, II, 352) -a qoʻshimchasi bilan yasalgan; keyinchalik a unlilari ä unlilariga almashgan: chal- + a = chala > chälä.

Manba: Vikilug‘at