chap

Ma’nolari

1. Gavdaning yurak joylashgan tomonidagi; soʻl.
2. Soʻl tomon, oʻng tomonning qarama-qarshi tomoni.
3. Oʻng kelmaydigan, teskari, no-qulay.
4. Munosabati yaxshi emas (biror kimsa bilan).
5. Yoʻlni chap solmoq Koʻzga tashlanmaslik, chalgʻitish maqsadida toʻgʻri yoʻldan yurmay, egri, aylanma yoʻldan yurmoq.
6. Nazarimda, Abdurazzoq ota keksalikka chap berib, yil sayin kuchiga kuch.. qoʻshilib bora-yotganday. N. Safarov, Olovli izlar.

Misollar

• Chap qoʻl. Chap yelka, yaya Taajjubki, uning chap oyogʻi uvushgandek, oʻng qoʻlining barmoq-lari ham dir-dir mumpapdu. — S. Siyoyev — Yorugʻ-lik.
• Ahmad koʻchaning chap betidan — serdaraxt va qorongʻi yoʻlakdan yurdi. — F. Musajonov — Himmat.
• -Yoʻl garchi chaproq boʻlsa ham, bu gal uncha qiynalmadim. Kechga yaqin Donoxonlar uyiga yetib bordim, — dedi Nafisa. — Gʻayra-tiy — Uzoqdagi yor.
• Madaminjon qizlar bilan chap boʻlib qolgan edi. — Oybek — Tanlangan asarlar.
• Mirvali shu odam bilan anchagina chap edi. — S. Ahmad — Jimjitlik.
• Bu orada narigi ikkovining gapi yana chap tushib qol-di. — N. Norqobilov — Bekatdagi oquycha.
• Haydarali yoʻlni chap solib, soʻqmoqlardan yurdi. — H. Nuʼ-mon va A. Shorahmedov, Ota.
• [Ummatali] Yoʻlni chap solgan edi, u [Qimmatxon] quvib yetdi. — Shuhrat — Jannat qidirganlar. Chap bermoq 1) epchillik bilan oʻzini olib qoch-moq.
• Avazxon.. oyogʻini yerga tirab, abjir-lik bilan chap berib, chap tomondan qilich soldi. — "Malikai ayyor".
• Avtomat oʻqiga chap beramiz-a, ammo ofitserning choʻntagida granata boʻlsa-chi?T. — Rustamov — Mangu jasorat; 2) tutqich bermay, oʻzini olib qochib yur-moq.
• Ishga chiq, desam, chap beradi, qachon qarasangiz, bozorning guli. — S. Mahkamov — Dala tongi; 3) roʻbaroʻ boʻlmasdan, biror holatdan oʻzini asrashga harakat qilmoq.
• [Yax-shiboyev:] Mayli, hozircha oʻlimga chap berib yuribmiz, bundan keyin ham biror oʻn besh-yigirma yil moʻljalimiz bor.. — M. M. Doʻst. Lolazor. Chap yoni (yoki yonboshi) bilan turib-di Kimsaning omadi yurishmagan, ishi chap-pasiga ketgan yoki serzarda boʻlib turgan kuni shunday deyiladi.
• Muhammad Rasul oʻz ichida: "Bu kun boy chap yoni bilan turgan shekilli", deb ancha vaqtgacha kallasini osiltirib oʻtirdi. — Oybek — Tanlangan asarlar. Chap ichakka ham yuq boʻlmaydi Juda oz, ovora boʻlib yeyishga arzimaydi (ovqat haqida). Chap koʻz bilan qaramoq Boshqalarga nisbatan kamsitib, eʼtiborsiz qaramoq.
• Kolxozda hamma narsa brigadalarga baravar taqsimlansin. Rais birovga oʻng koʻz, birovga chap koʻz bilan qaramasin. — H. Gʻulom — Senga intilaman. Chap qoʻl ayn. chap 2.
• Otaqoʻzi chap qoʻldagi eshikni ochdi. — O. Yoqubov — Diyonat.

Manba: Vikilug‘at