kam

Ma’nolari

1. Talab, meʼyor yoki odatdagiga nisbatan miq-dori yetarli boʻlmagan; oz.
2. Umuman, miqdori oz, koʻp emas.
3. Egalik shaklidagi ayrim soʻroq ol-moshlari bilan qoʻllanib, qiyoslanuvchi shaxs yoki narsadan kamchiligi yoʻq ekan-lik maʼnosini ifodalashga xizmat qila-di.
4. Yetishmay turgan, kerak boʻlib turgan.
5. ot vazifasida. Yetishmovchilik, yetishmagan narsa.
6. Sonlar bilan birga kelib, mu-ayyan miqdorning toʻlishi uchun oʻsha miq-dorga oʻzi qoʻshilib kelgan son bildirgan miqdor yetishmasligini bildiradi.
7. Baʼzi soʻzlarga birikib, qoʻshma soʻz yasash uchun xizmat qiladi:
8. Bir kami Qilmagan ishi (kamchiligi) gapdan anglashilgan narsa ekani, uni ba-jarishga norozilik ohangi bilan ifoda-lanadi.

Misollar

• Kam yerli dehqon (map.). Yigʻilishda odam kam boʻldi. Bu yil yogʻingarchilik kam boʻldi. n
• Chorshanba kuni dalaga qoʻsh chiqishi kerak. Lekin, haqiqat-ga qaraganda, ulovimiz kam. — A. Qahhor — Qoʻshchinor chiroqlari.
• Gapni kam soʻzla, ishni koʻp koʻzla. — Maqol. n
• Tibbi-yot ilmida kam uchraydigan voqea. — T. Murod — Ot kishnagan oqshom.
• Kapsanchilarda chakka oʻtmagan uy kam qoldi. — A. Qahhor — Qoʻshchinor chiroqlari.
• Boshqalardan nimasi kam?! Undan qayeri kam? n [Kimsanoy]
• Gʻayratli, oriyatli juvon edi. Mana, Kanizak zveno boʻlar emish, Kimsanoyning Kanizakdan nimasi kam? — A. Qahhor — Qoʻshchinor chiroqlari.
• Oʻsha latta-dan kam joyim bormi — ?! U. Hoshimov, Qalbingga quloq sol.
• -Keling, keling, Shorajab, — dedi qalan-darga qarab Safar, — bir siz kam edingiz. — S. Ayniy — Qullar.
• Kamini toʻgʻrilamoq. n
• Sizning dav-latingizda yeyish-ichishdan, aysh-ishratdan kamim yoʻq. — "Ertaklar".
• Bir kam qirq. Bobom ikki kam toʻqsonga kirdi. n
• Bir kam oʻttiz boʻlak boʻlib, toʻp boʻlib, hin-diga teging. — "Goʻroʻgʻli".
• kamgap, kamda-romad, kamhosil — va b.
• Bu nimasi?.. Bir kamim ot yetaklab yurish qoluvdi? — Gazetadan. Kam boʻlmang Yaxshi tilak bildiradi; yashang, kamol toping.
• Xoʻsh, qizim, tabriklarimni qabul qiling.. ich-ichimdan xursandman, ilohim, kam boʻl-manglar. — LLI. Rashidov, Boʻrondan kuchli. Kam boʻlmaslik Zarar-ziyon koʻrmaslik, ziyon qilmaslik.
• ..ayniqsa, ota-onasining gapiga kirib, oʻzining kam boʻlmaganligi haqida ancha koʻpirib, koʻp gapirdi. — K. Yashin — Hamza.
• Un-doq dema, qizim! Gapimga kirib, kam boʻl-dingmi ? [hovlini koʻrsatib\ Mana! A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari.
• Bizga uxiioc bilan qoʻl bersang, kam boʻlmaysan. — "Mushtum".

Kelib chiqishi

\f. — oz, ozgina, arzimas

Manba: Vikilug‘at