suv

Ma’nolari

1. Vodorod bilan kislorodning kimyoviy birikmasidan iborat rangsiz, hidsiz shaffof suyuqlik; tabiatda muz va bugʻ holida ham uchraydi, barcha tirik organizmlarning va koʻpgina moddalarning tarkibiy qismini tashkil qiladi.
2. Shunday suyuqlik ichimlik sifatida.
3. Soy, koʻl, daryo va shu kabilarning suvli sathi haqida.
4. Tarmeva, sabzavot tarkibidagi shira, sharbat, suyuqlik.
5. Tirik organizm va aʼzolardan ajralib chiqadigan suyuqlik, shira.
6. Umuman, turli narsalar tarkibidagi namlik.
7. Maza-matrasi, shirasi yoki jiri yoʻq (meva yoki ovqat haqida).
8. Kashtachilikda: toʻgʻri yoki toʻlqinsimon chiziq shaklidagi gul elementi.
9. Oʻn tanobga teng yer oʻlchov birligi.
10. Turli birikmali nomlar tarkibida keladi, maye.,

Misollar

• Qor suvi.
• Dengiz suvi.
• Oqar suv.
• Turgʻun suv.
• Zilol suvlar, eram kabi bogʻu boʻstonlar, Mening sovgʻam koshonalar, oltin tuproqlar. — Gʻayratiy
• Atmosferada suv bugʻ, tuman, bulut, yomgʻir, qor holatida boʻladi.. — "OʻzME"
• Mineral suvlar.
• Sadaqaning afzali chanqoq odamlarga suv ulashmoqdir. — "Fan va turmush"
• Organizmga yod oziq-ovqat va suv bilan kiradi. — "Fan va turmush"Jon (yoki hayot) suvi - 1) hayot bagʻishlovchi, hayot-mamot masalasini hal qiluvchi suv.
• Ular oʻzlariga, oʻz yerlariga, oʻz uylariga hayot suvi keltirish uchun.. kurashga boradilar. — Mirzakalon Ismoiliy — Fargʻona tong otguncha 2) hayot bagʻishlovchi, jon, fayz kirituvchi narsa.
• Tashqarida bir qoʻsha sozandalar dutor, tanbur, gʻijjak, rubob, nay bilan dunyoga jon suvi sepib, shaharning mashhur hofizlari ashula aytadilar. — Abdulla Qodiriy — Oʻtgan kunlar
• Mashq boiianishi bilan butun vujudimga hayot suvi yugurdi. — Abdulla Qodiriy — Kichik asarlarSuv ichmoq - 1) suv isteʼmol qilmoq.
• Ot boshiga ish tushsa, suvligʻi bilan suv ichar. Er boshiga ish tushsa, etigi bilan suv kechar. — Maqol 2) sugʻorilmoq.
• Sholining orqasidan kurmak suv ichibdi. — Maqol
• Koʻz tikib turgan yerlarimiz eski ariqdan suv icholmaydi, yangi ariqdan taqir icholmaydi, yana azalgiday qaqrab yotaveradi. — Mirzakalon Ismoiliy — Fargʻona tong otgunchaSuv yoʻli - kemalar qatnaydigan yoʻl.Suv qoʻymoq - sugʻorish uchun suvning yoʻlini ochmoq, sugʻormoq.
• Ekinga suv qoʻymoq.
• Suv boʻyi.
• Suvning narigi beti.
• Suvning koʻtarilishi.
• Anor suvi.
• Sabzining suvi.
• Bogʻingda ochilgan qizil gullaring, Uzumning suviday shirin tillaring. — "Qoʻshiqlar"
• Oshqozon suvi.
• [Yormat] Tumov orqasida burnidan toʻxtovsiz oqqan suvni ham sezmaydi. — Oybek — Tanlangan asarlarOgʻzining suvi keldi - havasi keldi; yegisi, ichgisi keldi.
• Undan narida kattakon doshqozonda osh damlab qoʻyilibdi. Zarchuva solingan, sap-sariq. Ogʻzining suvi kelib ketdi. — "Yoshlik"
• Suvi qochgan non, olmachoy bilan nonushta qilishayotganda, Gadoyboy paydo boʻldi. — Hamid Gʻulom — Feruza
• Qovun qip-qizil suv chiqdi.
• Bu shoʻrva emas, shildir suv.
• Suvi oq, guli turli qiyiqcha.
• Har oʻn tanob yer bir suv hisoblanib, mana shu maydon hisobidan ariq tozalashga bir hasharchi yuborilar edi. — I. Jabborov — Koʻhna xarobalar siri
• suv kalamushi, suv echkilari, suv osti kemasi.Ancha (yoki koʻp, qancha-qancha) suvlar oqdi - koʻp zamonlar oʻtib ketdi, ancha vaqt boʻldi.
• Ha, qizim, undan buyon qancha-qancha qorlar yogʻdi, qancha-qancha suvlar oqdi, u vaqtlarda yosh ekanmiz, farosat oz ekan, koʻp-koʻp kamchiliklar oʻtdi. — Sharof Rashidov — Boʻrondan kuchliSirkasi suv koʻtarmaydigan odam - sirka 1.Sirtiga suv yuqtirmaslik - sirt.Suv boʻlmoq - 1) terlab jiq hoʻl boʻlmoq, terga botmoq.
• Bemor isitmalab, suv boʻlib yotibdi 2) erib suvdek boʻlmoq
• Temirchining qoʻlida temir erib suv boʻlar. — MaqolSuv yoʻgʻida tayammum - tayammum.Suv tekin - tekin.Suv qilib (yoki suvdek) ichmoq - (yoki ichib yubormoq) - suv qilmoq 2.Suv qilmoq - 1) zimdan oʻzlashtirmoq, oʻzlashtirib, gumdon, yoʻq qilmoq.
• Navroʻzda duv-duv gap tarqalgandi: Saidxon kolxozning faloncha pulini gumdon qilib, qamalib yotganmish, pismadonchi molni suv qilib, qoʻlga tushib qolganmish. — Sh. Toshmatov — Tongdagi koʻlanka 2) miridan sirigacha puxta egallamoq, besh qoʻlday bilib, yodlab olmoq.
• Oʻn yetti kun deganda [Moʻminjonning] xati keldi.. yana xati kelguncha, bilmadim, necha marta oʻqib chiqqanmikinman uni. Xuddi suv qilib yubordim. — Q. Maqsumov — Muhabbat qoʻshigʻiSuv quygandek (tinch, jimjit) - churq etgan ovoz yoʻq, jimjit.
• Navoiynig uyi suv quygandek jimjit, hamma oyoq uchida yurar, bir-birlari bilan shivirlashib gapirishar edi. — Mirkarim Osim — Sehrli soʻzSuvga oqizmoq (yoki tashlamoq) - behudaga ketkizmoq, sovurmoq, shamolga uchirmoq.
• U [dehqon] molini sotmadi - suvga oqizdi. Yoʻq, suvga oqizgandan battar boʻldi. — Oybek — Tanlangan asarlarSuvga tushgan nondek boʻshashmoq - juda ham boʻshashib ketmoq, hovridan tushmoq.
• [Otabek] Suvga tushgan nondek boʻkib, boʻshashib, yuz xil sovuq, yaramas xayollar qoʻlida ezilib, oʻzining dunyoda bormi-yoʻqligiga ham tushunmay keta beradir. — Abdulla Qodiriy — Oʻtgan kunlarSuvga tushsa, quruq chiqadigan - juda quv, ayyor, har qanday mushkul vaziyatdan sip-silliq qutulib chiqadigan.Suvga urib ketmoq - zim-ziyo boʻlib ketmoq, bedarak yoʻq boʻlmoq, yoʻqqa chiqmoq.
• Dunyodan umidi boʻlmagan odamda did ham, orzu-havas ham suvga urib ketar ekan. — Abdulla Qahhor — Qoʻshchinor chiroqlariSuvda maza bor, bunda maza yoʻq - juda bemaza narsa haqida.Suvday bilmoq (yoki ichmoq, ezib ichmoq) - juda yaxshi bilmoq, chuqur, puxta bilib olmoq, egallamoq.
• [Ertoʻgʻon ota] Suv ilmin suvday ichgan Daryolarning sultoni. Qirq kolxozga suv surgan Miroblarning polvoni. — Q. MuhammadiySuvday serob boʻling - hech narsadan kamchiligingiz boʻlmasin.Tagiga suv ketdi - tagi, zamiri boʻshashdi.
• Boylikning tagiga suv ketdi. — Oybek — Tanlangan asarlarTushingizni suvga ayting - tush.Oʻzini oʻtga (ham), suvga (ham) urmoq - oʻt 1.Oʻt bilan suvdek - bir-biri bilan sira ham kelisha olmaydigan darajada zid, qarama-qarshi, it-mushuk.
• Ilgarilari oʻt bilan suvdek boʻlgan kundoshlar endi sirdosh boʻlib, chekka-chekkada pichirlashadigan boʻldilar. — Asqad Muxtor — Opa-singillarQoʻlini sovuq suvga urmaydi - qoʻl.Gʻalvirni suvdan koʻtarmoq - gʻalvir.

Manba: Vikilug‘at