tikmoq

Ma’nolari

1. Igna-ip bilan choklab ula-moq, biriktirmoq; shu yoʻl bilan biror narsa tayyorlamoq.
2. Oʻrnatmoq, qadamoq; qurmoq.
3. Ekmoq, qadamoq.
4. Bolalar oʻyinida: ganakni maʼlum tar-tibda terib qoʻymoq, joylamoq.
5. Qimorda: oʻyinga pul yoki boshqa narsa qoʻymoq.
6. Turli oʻyin va musobaqalarda: gʻolib-lar uchun, yutuq sifatida biror narsa ata-moq, oʻrtaga qoʻymoq. Men hammalaringning guvohliklaringda musobaqaga bir qoʻy ti-kaman. N. Safarov, Don.
7. Baʼzi soʻzlar bilan birikib, shu soʻz ifodalagan narsani (biror shaxs yoki narsa uchun) baxshida etish maʼnosini bildiradi.

Misollar

• Yarani tikmoq. Qopning ogʻzini tikmoq: Qalpoq tikmoq. Etik tik-moq. n
• Dahlizda Hasanali uzilgan ot as-boblarini ulab tikar edi. — A. Qodiriy — Utgan kunlar.
• Dshlbar ham sizga atab bir chi-royli roʻmolcha tikdi. — S. Zunnunova — Yangi direktor.
• Fotima opa har xil qiyqindi-lardan olib, qoʻgʻirchoqqa koʻylakcha tikib berdi. — R. Fayziy — Choʻlga bahor keldi.
• Bayroq tikmoq. sht Ularda imorat-bino yoʻq edi, hammasi oʻtov tikib oʻtirishar edi. — "Boʻ-takoʻz".
• ..maysalar ustiga chodir tika bosh-lashdi. — Mirmuhsin — Meʼmor.
• Yerga urugʻ tikmoq. Chigirtkalar ekin yer, ekmay-tikmay, tekin yer. — Maqol. n
• Kun isishi bilan.. ariqlar qurigan. Moʻl hosshi undirmoq niyatida ekin tikkan dehqon bor suvni, oltin tortganday, misqollab sarflaydi. — J. Abdullaxonov — Toʻfon.
• Ikkitadan yongʻoq tikmoq.
• Otasi oʻlib, katta merosga ega boʻlgan boyvachchalarning koʻpi.. pul tikib, xoʻroz urishtirib rohatlanar edi. — M. Muhammad-jonov — Turmush urinishla/sh.
• Boy beradi-yu, oʻzi yutmaguncha oʻyinni toʻxtatmaydi, hech narsasi qolmaganda, butun aʼzolarini bit-ta-bitta tikaveradi, qoʻli, burni.. boring-ki, zanjirlab tashlang, bari bir oʻynaydi. — A. Muxtor — Opa-singillar.
• Hamrohlarim oʻz jonini tikib boʻl-sa-da, gʻalabani taʼmin etdilar. — N. Safarov — Olovli izlar.
• Men butun dunyomni Rah-monqulga tikkanman.. — H. Gʻulom — Mashʼal.
• Shunday yaxshi kunlar kelishi uchun kurashgan, choʻlni boʻston qilishga hayotini tikkan odam-larni eʼzozlaymiz. — "Oʻzbekiston qoʻriqlari".

Manba: Vikilug‘at