kelin

Ma’nolari

1. Yangi turmushga chiqqan yoki chiqayotgan qiz.
2. Kelin koʻrmoq 1) etn. hayit-bayram kunlari yangi tushgan kelinni koʻrish uchun bor-moq (yosh qizlar haqida).
3. Oʻgʻilning xotini (qaynota yoki qay-nonaga nisbatan).
4. Ukaning xotini (aka yoki opaga nisbatan).
5. Oʻzidan yosh boʻlgan qarindosh yoki yaqin kishining xotini va shu xotinga murojaat.
6. Kelinni kelganda koʻr, sepini yoyganda koʻr Koʻrmasdan, bilmasdan oldindan hukm chiqarma, degan maʼnoda ishlatiladigan maqol.

Misollar

• Yangi kelinlarning uyi odatda bezatilgan boʻladi. — F. Musajonov — Himmat. Zargarov:
• Menga qarang, uka.. Kuyov bilan kelin mening oldimda, hozir boradi. Registratsiya qiling, boʻlak gap yoʻq.. — A. Qahhor — Ogʻriq tishlar.
• [Nuri]Har hayit uch kungina yasanib-tusanib.. "kelin koʻrish"ga yurar edi. — Oybek — Qutlugʻ qon; 2) kelinli boʻlmoq, oʻgʻlini uylantirmoq.
• Voy, ogʻzingizga yogʻ, oʻgʻlim! Kelin koʻradigan kunimham bormikin! — A. Qahhor — Qoʻshchinor chiroqlari. Kelin qilmoq Oʻgʻliga xotin olib bermoq.
• -Kelin qshkani bisotda hech narsa bormi? -Bisot deysiz, mening bisotim sizlar-da, oʻgʻlim! — A. Qahhor — Qoʻshchinor chiroqlari.
• [Fotima:] Mana shu Ma-rasulni tuqqanimda, "Shu oʻgʻlim katta boʻlsa, xotin olsa, kelinimning hech ishiga aralashmayman", deb niyat qilganman. Xudo niyatimga yetkazdi. — A. Qahhor — Ogʻriq tish-lar.
• Qaynona-kelin bir daqiqa chamasi koʻri-shib qoldilar. — A. Qodiriy — Oʻtgan kunlar.
• Ziyodillaning oʻz oilasida shu vaqt-gacha sodir boʻlgan koʻngilsiz hodisalarni ham, oʻz kelinining bebosh boʻlib ketganini ham hazm qila olmasligi turgan gap edi. — H. Gʻulom — Mashʼal.
• [Ganga] Haydar ota aralashdi: -Kelin rost aytadilar. Menga qarang, kelin, oʻrtogʻingiz menga sizni olib kelishni juda tayinlagan. — A. Qahhor — Asror bobo.
• Kelinni kelganda koʻr, sepini yoyganda koʻr, deyishadi. Olib kelmaguningizcha, ishon-mayman. — Oybek — Tanlangan asarlar. Qizim, senga aytaman, kelinim, sen eshit Biror gap-soʻzni toʻgʻridan-toʻgʻri "egasi"ga emas, balki unga eshittirgan holda, oʻzgaga ay-tishni bildiruvchi maqol.
• Uning nazarida, bu gaplar unga qarata, "qizim, senga aytaman, kelinim, sen eshit" tarzida aytila-yotgandek edi. — T. Alimov — Sovgʻa.

Manba: Vikilug‘at