ball.uz

Izohli lug‘at

BarchasiABDEFGHIJKLMNOPQRSTUVXYZO‘G‘ShCh

841 ta so‘z topildi

germetiklikHavo yoki suyuqlikni mutlaqo oʻtkazmaslik. Korabelnikov gaz qu-duqlarining puxta germetikligini tamin etadigan kompleks tadbirlar koʻrishni tak-lifqildi. I. RahKo‘rilgan: 0geroinKuchli taʼsir etuvchi narkotik modda.Ko‘rilgan: 0gerontologiyaTibbiyot va biologiya fanlarining tirik organizmlar, jumladan, odamning qarish jarayonini oʻrganuvchi boʻlimi.Ko‘rilgan: 0gersDavriy tebranishlar chastota-sining oʻlchov birligi.Ko‘rilgan: 0gersogGʻarbiy Yevropada yuqori tabaqa dvoryanlarga, knyazlarga beriladigan oliy unvonlardan biri va shu unvonga ega boʻlgan shaxs.Ko‘rilgan: 0gestapoGit-lerchilar Germaniyasida: antifashistlarga nisbatan qonli kurash yoʻlini tutgan yashi-rin davlat politsiyasi.Ko‘rilgan: 0gestapochiGestapoda xizmat qiluvchi kishi.Ko‘rilgan: 0getman16-17-asrlarda Ukrainada: kazak qoʻshinlarining saylab qoʻyiladigan boshligʻi; 17-18-asrlarda: Ukraina hokimi.Ko‘rilgan: 0getraOyoqning tizzadan toʻpiqqacha boʻlgan qismini qoplab turuvchi issiq paypoqturi.Ko‘rilgan: 0geyshaYaponiyada: ziyofatlar-da mehmondoʻstlik vazifasini bajaruvchi, musiqa, raqs, suhbat odobidan xabardor ayol.Ko‘rilgan: 0geyzerVaqti-vaqti bilan yerdan favvora kabi otilib chiqadigan bugʻ va issiq suv.Ko‘rilgan: 0gezarmoqRangi oʻchib oqarib ketmoq, boʻzarmoq.Ko‘rilgan: 0giatsint[ yun. Hyakinthos — gulga aylantirilgan mifologik yigit nomidan| Piyozguldoshlar oilasiga mansub koʻp yillik oʻsimliklar turkumi.Ko‘rilgan: 0gibbonSharqiy Osiyo mamlakatlarida daraxtda yashovchi kichkina, odamsimon maymunning bir turi.Ko‘rilgan: 0gibridChatishtirish, dura-gaylash natijasida hosil qilingan yangi oʻsimlik yoki hayvon; duragay.Ko‘rilgan: 0gibridlamoqDuragaylash, chatishtirish yoʻli bilan yangi nav yetishtirmoq.Ko‘rilgan: 0gibridlashOʻsimlik yoki hayvon-larning yangi nav-jinslarini yetishtirish maqsadida ularning turli nav yoki jins-larini oʻzaro chatishtirish.Ko‘rilgan: 0gid[fr. guide - yoʻl boshlovchi; oʻtkazgich| Turistlarni, sayyo\larni shaharning yoki biror hududning xushmanzara, diqqatga sa-zovor joylari bilan tanishtiradigan Ko‘rilgan: 0gidir[a. — xijolat; tashvishKo‘rilgan: 0gidratlanishkim. Turli kimyoviy moddalarning suv bilan birikishi.Ko‘rilgan: 0gidratlarkim. Turli kimyoviy moddalarning gidratlanishi na-tijasida \osil boʻladigan qattiq, suyuq va gaz holidagi moddalar.Ko‘rilgan: 0gidravlikSuyukdik bosimi taʼ-sirida ishlaydigan.Ko‘rilgan: 0gidravlika[yun. hydor — suv + aulosKo‘rilgan: 0gidremiyaQonda suvning koʻpayib ketishi, qonning suyilishi.Ko‘rilgan: 0gidridlarVodorodning boshqa element-lar bilan hosil qilgan birikmalari.Ko‘rilgan: 0gidro-Baynalmilal oʻzlashma soʻzlar tarkibida kelib, suvga, suv qavzalariga, namlik va vodorodga aloqadorlikni bildiradi, maye.:Ko‘rilgan: 0gidroakustikaAkustikaning tovushning suvda tarqalish, qaytish va soʻnish xususiyatlarini oʻrgana-digan boʻlimi.Ko‘rilgan: 0gidrobiologiyaBiologiyaning suvda yashovchi organizmlar hayotini, ularning yashash sharoiti bilan oʻzaro munosabatini oʻrganadigan boʻlimi.Ko‘rilgan: 0gidrodinamikGidrodinamikaga oid.Ko‘rilgan: 0gidrodinamikaGidromexanikaning suyukdiklar va gazlar harakatini hamda ularning nisbiy harakatida uchragan qattiq jismlar bilan oʻzaro taʼsirini oʻrganadigan boʻlimi.Ko‘rilgan: 0

O‘zbek tilining onlayn izohli lug‘ati

Ball.uz izohli lug‘ati o‘zbekcha so‘zlarning ma’nosini tushunish va matnda mos so‘zni tanlashga yordam beradi. So‘zning to‘g‘ri yozilishini bilish bilan uning ma’nosini bilish bir xil vazifa emas: izohli lug‘atda asosiy e’tibor so‘z nimani anglatishi va qanday qo‘llanishiga qaratiladi. Undan darsga tayyorlanishda, kitob o‘qishda, maqola yozishda yoki notanish atamani aniqlashtirishda foydalanishingiz mumkin.

Qidiruv maydoniga so‘z yoki uning bir qismini lotin yoxud kirill yozuvida kiriting. Natijalar ichidan kerakli so‘zni tanlab, uning alohida sahifasini oching. Qidiruv aniq moslikni topmasa, ayrim holatlarda yozilishi yaqin variantlar taklif etiladi. Taklif so‘zning aynan siz nazarda tutgan ma’noga mosligini kafolatlamaydi; tanlagan variantingizning izohini ham o‘qing.

So‘z sahifasida bazada mavjud ma’nolar beriladi. Bir so‘z bir necha ma’noga ega bo‘lsa, izohlar alohida bandlarda ko‘rsatiladi. Misollar va kelib chiqishi haqidagi ma’lumotlar mavjud yozuvlarda qo‘shimcha bo‘limlar ochiladi. Har bir so‘zda barcha bo‘limlar bo‘lishi shart emas. Misollar so‘zning gapdagi qo‘llanishini tushunishga, kelib chiqish ma’lumoti esa uning tarixiy yoki boshqa tillar bilan bog‘liqligini ko‘rishga yordam beradi.

Alifbo tugmalari orqali bir harf bilan boshlanadigan so‘zlarni saralash mumkin. Ro‘yxat sahifalarga bo‘lingan: har bir sahifada 30 tagacha yozuv ko‘rsatiladi. Lotin–kirill tugmalari so‘zlar va matnning yozuvini almashtiradi; bu boshqa tilga tarjima qilish emas. Saytning ruscha va inglizcha interfeysida ham lug‘at o‘zbekcha so‘zlarni izohlaydi.

Kerakli so‘zning alohida manzilini nusxalab, o‘quvchi, hamkasb yoki tanishingizga yuborishingiz mumkin. Agar aynan shu so‘z imlo lug‘atida ham mavjud bo‘lsa, uning sahifasida ikki lug‘at o‘rtasida o‘tish havolasi chiqadi. Shu tariqa so‘zning ma’nosi bilan yozilishiga oid ma’lumotni birgalikda tekshirish qulay. Bazada topilmagan so‘z esa avtomatik ravishda noto‘g‘ri yoki o‘zbek tilida yo‘q deb hisoblanmaydi.

Yozilishni tekshirish uchun Imlo lug‘ati · Kirill–lotin transliti

Manba: Vikilug‘at

Izohli lug‘at bilan imlo lug‘atining farqi nima?

Izohli lug‘at so‘zning ma’nosini tushuntiradi; misol va kelib chiqish ma’lumotlari bo‘lsa, ularni ham beradi. Imlo lug‘ati esa so‘zning yozilishi va mavjud imloviy ma’lumotlarini tekshirishga xizmat qiladi.

Kirill yozuvida ham so‘z qidirish mumkinmi?

Ha. Qidiruvga lotin yoki kirill yozuvidagi o‘zbekcha so‘zni kiriting. Lotin–kirill tugmalari natijaning yozuvini almashtiradi, ma’noni boshqa tilga tarjima qilmaydi.

Nega ayrim so‘zlarda misol yoki kelib chiqishi yo‘q?

Bu bo‘limlar faqat bazada tegishli ma’lumot mavjud bo‘lganda ko‘rsatiladi. Ularning yo‘qligi so‘zning noto‘g‘riligini anglatmaydi.

So‘z topilmasa nima qilish kerak?

Yozilishini tekshiring, so‘zning qisqaroq qismini kiriting yoki boshqa yozuvda qidiring. Yaqin variantlar chiqsa, ularning ma’nosini solishtiring. Bazada barcha so‘z va qo‘shimchali shakllar bo‘lishi kafolatlanmaydi.

Aynan bitta so‘zning havolasini yuborsa bo‘ladimi?

Ha. So‘z sahifasini oching va havolani nusxalash tugmasidan foydalaning. Yuborilgan manzil ro‘yxatni emas, tanlangan so‘zning sahifasini ochadi.

Lug‘atdagi ma’lumot qayerdan olingan?

Manba: Vikilug‘at. Saytda so‘zlar bo‘yicha bazada mavjud ma’no, misol va kelib chiqish ma’lumotlari ko‘rsatiladi.