ball.uz

Izohli lug‘at

BarchasiABDEFGHIJKLMNOPQRSTUVXYZO‘G‘ShCh

616 ta so‘z topildi

feruzBaxt-li, toleli; gʻolib, muzaffar.Ko‘rilgan: 0feruza[f. - yashil rang-Ko‘rilgan: 0festival[fr. festival < ital. festivusKo‘rilgan: 0fetishIbtidoiy qa-bilalar muqaddas, gʻayritabiiy kuchga ega, deb sigʻingan, topingan jonsiz narsa.Ko‘rilgan: 0fetishizmIbtidoiy qabilalarda fetishlarga — ilohiy-lashtirilgan narsalarga topinish, sajda qilish (hozirda ham ikonalarga, ramziy haykalchalarga, baʼzi jonivorlarga sigiKo‘rilgan: 0fevralYangicha (kalendar) yil hisobida ikkinchi oy nomi. Fevralning oʻr-talarida havo yumshab, dala-toshni, toʻqay-larni bosib yotgan qalin qor yopigʻi teshila boshlaKo‘rilgan: 0fe’l. Kishi xarakterini tashkil etuvchi ruhiy xususiyatlar va undan yuzaga keluvchi xatti-harakatlar majmui; xulq, xarakter, xulq-atvor.Ko‘rilgan: 0fe’l-atvorShaxsning atrof muhitga va oʻz-oʻziga munosabatida namoyon boʻladigan, oʻzigagina xos xususiyati; xarakter.Ko‘rilgan: 0fe’l-xo‘yayn. feʼl-atvor. Mulla Muh-sin Xatib domlaning feʼli-xoʻyiga yaxshi tushunganlikdan, uning hamma soʻzlariga ham batamom ishonib yetolmaydi. A. Qodiriy, Obid ketKo‘rilgan: 0fe’lanrvsh. kam qoʻll. Xarakter, xul-qiga koʻra, shu jihatdan. U [Umid] boshqa oʻrtoqlariga qaraganda ancha tejamkor, feʼ-lan bosiq. Mirmuhsin, Umid.Ko‘rilgan: 0fe’ldorkam qoʻll. Feʼl-atvori yomon, dagʻal muomalali; asabiy. Oʻz xotining fei-dor boʻlsa, birovni gʻazablash ham yarashmas ekan. I. Rahim, Hilola.Ko‘rilgan: 0fe’lliktlsh. Feʼl turkumi xusu-siyatlariga egalik; feʼlga xoslik. Sifat-doshlar feʼllik va sifatlik xususiyatlari-ga ega boʻladi. "Oʻzbek tili" darsligi.Ko‘rilgan: 0fibratex. Kimyoviy yoʻl bilan ishlanib, bir necha qatlamli presslangan, bukiluvchan, juda pishiq qa-lin qogʻoz; oʻrash, izolyatsiyalash materiali sifatida hamda teriKo‘rilgan: 0fibromatib. Tolador biriktiruvchi toʻqimadan paydo boʻlgan, tananing har qanday qismida uch-rashi mumkin boʻlgan xavfsiz oʻsma.Ko‘rilgan: 0fideizmfls. Imon-eʼtiqod akd-idrokdan ustun turadi, deb hisoblovchi, fan va ilmiy bilishni cheklovchi diniy dunyo-qarash.Ko‘rilgan: 0fidoBiror kimsa, narsa yoki gʻoya uchun oʻzini bagʻishlash; baxshida, qurbon qilish.Ko‘rilgan: 0fidokorBiror kimsa, narsa yoki eʼtiqod uchun oʻz jonini fido qiladigan; cheksiz sadoqatli, fidoyi. Fi-dokor odamning yoʻli doim oydin boʻladi. Gazetadan. Boburjon, sizKo‘rilgan: 0fidokorlikOʻz ishi, kasb-kori, maslagi, eʼtiqodiga yoki biror kimsaga oʻta berilganlik, oʻta sodiqlik. Oʻzgarishlarning hammasi osonlikcha boʻlmadi. Butun xalqimiz gʻoyatKo‘rilgan: 0fidokoronarvsh. Jonini fido qilib, butun borligʻi bilan, sadoqat bilan, berilib. Xoʻ-jalik muvaffaqiyati sohibkorlarimizning fidokorona mehnati bilan yaratildi. GazetadanKo‘rilgan: 0fidoyi. Biror kimsa, narsa yoki gʻoyaga astoydil berilgan va ular uchun jondan kechishga ham tayyor; sodiq.Ko‘rilgan: 0fidoyilikOʻz tanlagan yoʻli, mas-lagi, gʻoyasiga, kasbu koriga yoki biror kimsaga sodikdik, oʻzini baxshida etish. Fi-doyilik bor joyda gʻalaba bor, deydilar. "Sharq yulKo‘rilgan: 0figorq. afgor. Qilma koʻnglum xori hijrondin figor, ey sarvinoz. Furqat. Muhabbatdin boʻlurman figor, mayligamu? Tarahhum ashamasang, ey nigor, mayligamu? Muqimiy.Ko‘rilgan: 0figuras. t. 1 Gavdaningtuzilishi, bichimi; qaddi-qomat, jussa. Figurasi nihoyatda chiroyli. m U qoʻgʻirchoqlar yasaydi.. suvenir figu-ralarning nodir kolleksiyasini yKo‘rilgan: 0figurachisprt. Konkida turli figuralar hosil qilib uchuvchi, raqs tushuvchi sportchi. Musobaqada figurachilarimiz besh-ta sovrinli oʻrinni egalladilar. Gazetadan.Ko‘rilgan: 0figuraliFiguralar hosil qilib bajariladigan (q. figura 2). Figurali uchish musobaqasi haqidagi suratli afishalarni koʻzdan kechirdi. A. Obidjon, Akang qaragay Gulmat.Ko‘rilgan: 0fig‘onQattiq xafa boʻlish, qaygʻurish, alam chekish tufayli yuz beradigan yigʻisigʻi; nola, faryod.Ko‘rilgan: 0fig‘onliQaygʻu hasratga toʻla; qayguli, gʻamgin.Ko‘rilgan: 0fikrBiror narsa, hodisa yoki kimsa haqida oʻy, xayol. Fikri ravshanning soʻzi ravshan. Maqol. a Hani-faning fikri bir zumda ayqash-uyqash boʻlib qoldi. "Saodat". | Ko‘rilgan: 0fikr-mulohazaMuayyan shaxs, voqea-hodisa haqidagi, odatda, shaxsiy qaror, xulosa.Ko‘rilgan: 0fikr-o‘yayn. fikr-xayol. Shu fikr-oʻy bshshn Poshshaxon bozor qizi boʻlib oʻsdi, voyaga yetdi. D. Nuriy, Osmon ustuni.Ko‘rilgan: 0

O‘zbek tilining onlayn izohli lug‘ati

Ball.uz izohli lug‘ati o‘zbekcha so‘zlarning ma’nosini tushunish va matnda mos so‘zni tanlashga yordam beradi. So‘zning to‘g‘ri yozilishini bilish bilan uning ma’nosini bilish bir xil vazifa emas: izohli lug‘atda asosiy e’tibor so‘z nimani anglatishi va qanday qo‘llanishiga qaratiladi. Undan darsga tayyorlanishda, kitob o‘qishda, maqola yozishda yoki notanish atamani aniqlashtirishda foydalanishingiz mumkin.

Qidiruv maydoniga so‘z yoki uning bir qismini lotin yoxud kirill yozuvida kiriting. Natijalar ichidan kerakli so‘zni tanlab, uning alohida sahifasini oching. Qidiruv aniq moslikni topmasa, ayrim holatlarda yozilishi yaqin variantlar taklif etiladi. Taklif so‘zning aynan siz nazarda tutgan ma’noga mosligini kafolatlamaydi; tanlagan variantingizning izohini ham o‘qing.

So‘z sahifasida bazada mavjud ma’nolar beriladi. Bir so‘z bir necha ma’noga ega bo‘lsa, izohlar alohida bandlarda ko‘rsatiladi. Misollar va kelib chiqishi haqidagi ma’lumotlar mavjud yozuvlarda qo‘shimcha bo‘limlar ochiladi. Har bir so‘zda barcha bo‘limlar bo‘lishi shart emas. Misollar so‘zning gapdagi qo‘llanishini tushunishga, kelib chiqish ma’lumoti esa uning tarixiy yoki boshqa tillar bilan bog‘liqligini ko‘rishga yordam beradi.

Alifbo tugmalari orqali bir harf bilan boshlanadigan so‘zlarni saralash mumkin. Ro‘yxat sahifalarga bo‘lingan: har bir sahifada 30 tagacha yozuv ko‘rsatiladi. Lotin–kirill tugmalari so‘zlar va matnning yozuvini almashtiradi; bu boshqa tilga tarjima qilish emas. Saytning ruscha va inglizcha interfeysida ham lug‘at o‘zbekcha so‘zlarni izohlaydi.

Kerakli so‘zning alohida manzilini nusxalab, o‘quvchi, hamkasb yoki tanishingizga yuborishingiz mumkin. Agar aynan shu so‘z imlo lug‘atida ham mavjud bo‘lsa, uning sahifasida ikki lug‘at o‘rtasida o‘tish havolasi chiqadi. Shu tariqa so‘zning ma’nosi bilan yozilishiga oid ma’lumotni birgalikda tekshirish qulay. Bazada topilmagan so‘z esa avtomatik ravishda noto‘g‘ri yoki o‘zbek tilida yo‘q deb hisoblanmaydi.

Yozilishni tekshirish uchun Imlo lug‘ati · Kirill–lotin transliti

Manba: Vikilug‘at

Izohli lug‘at bilan imlo lug‘atining farqi nima?

Izohli lug‘at so‘zning ma’nosini tushuntiradi; misol va kelib chiqish ma’lumotlari bo‘lsa, ularni ham beradi. Imlo lug‘ati esa so‘zning yozilishi va mavjud imloviy ma’lumotlarini tekshirishga xizmat qiladi.

Kirill yozuvida ham so‘z qidirish mumkinmi?

Ha. Qidiruvga lotin yoki kirill yozuvidagi o‘zbekcha so‘zni kiriting. Lotin–kirill tugmalari natijaning yozuvini almashtiradi, ma’noni boshqa tilga tarjima qilmaydi.

Nega ayrim so‘zlarda misol yoki kelib chiqishi yo‘q?

Bu bo‘limlar faqat bazada tegishli ma’lumot mavjud bo‘lganda ko‘rsatiladi. Ularning yo‘qligi so‘zning noto‘g‘riligini anglatmaydi.

So‘z topilmasa nima qilish kerak?

Yozilishini tekshiring, so‘zning qisqaroq qismini kiriting yoki boshqa yozuvda qidiring. Yaqin variantlar chiqsa, ularning ma’nosini solishtiring. Bazada barcha so‘z va qo‘shimchali shakllar bo‘lishi kafolatlanmaydi.

Aynan bitta so‘zning havolasini yuborsa bo‘ladimi?

Ha. So‘z sahifasini oching va havolani nusxalash tugmasidan foydalaning. Yuborilgan manzil ro‘yxatni emas, tanlangan so‘zning sahifasini ochadi.

Lug‘atdagi ma’lumot qayerdan olingan?

Manba: Vikilug‘at. Saytda so‘zlar bo‘yicha bazada mavjud ma’no, misol va kelib chiqish ma’lumotlari ko‘rsatiladi.