ball.uz

Izohli lug‘at

BarchasiABDEFGHIJKLMNOPQRSTUVXYZO‘G‘ShCh

1,881 ta so‘z topildi

mexanizatsiyalashs. t. Ishlab chi-qarishda mexanizatsiyani joriy qilish, qoʻl mehnatini toʻla yoki qisman mashina, mexanizmlarga oʻtkazish.Ko‘rilgan: 0mexanizatsiyalashmoqMashina, mexanizmlar bilan qurollanmoq. Mexani-zatsiyalashgan xoʻjalik tarmogʻi.Ko‘rilgan: 0mexanizmMashina, asbob, apparat va shu kabilarning ichki, ishga solutchi qismlari, ichki tuzilishi.Ko‘rilgan: 0mezanaMasjid minorasining muazzin azon aytadigan yuqori qismi.Ko‘rilgan: 0mezbonMehmon kutuvchi, ziyofat, toʻy egasi.Ko‘rilgan: 0mezon. Tarozi, oʻlchov.Ko‘rilgan: 0mezozoyYerning geologik ta-rixida paleozoy bilan kaynozoy eralari oraligʻidagi davr.Ko‘rilgan: 0me’daKishining ovqat hazm qilish aʼzolaridan biri; oshqo-zon-hazm yoʻlining qiziloʻngachning pastki uchi bilan oʻn ikki barmoqli ichakning boshlanish qismi oraligʻidKo‘rilgan: 0me’morMeʼmorchilik mutaxassisi.Ko‘rilgan: 0me’morchilik. meʼmorlik 1.Ko‘rilgan: 0me’morlikMeʼmor ishi, kasbi.Ko‘rilgan: 0me’rojOsmonga, arsh-aʼloga, xudoning oldiga chiqish (Muhammad paygʻambarning Quddusdagi Aqso masjididan osmonga koʻtarilishi).Ko‘rilgan: 0me’yorRasmiylashtirilgan, umum tomo-nidan qabul qilingan, hamma tomonidan majburiy deb hisoblangan, qonun hukmiga kirgan tartib-qoida.Ko‘rilgan: 0me’yoriyMeʼyorga oid, meʼyor jihatdan.Ko‘rilgan: 0miMusiqa gammasining uchinchi tovushi va uning nota belgisi (nota yoʻlining birinchi chizigʻiga yozilgan tovush).Ko‘rilgan: 0mifQadimgi kishilarning borliq olam haqidagi ibtidoiy tasavvurlari majmui boʻlib, koinotning yaratilishi, inson, oʻsimliklar va hayvonot dunyosining vujud-ga kelisKo‘rilgan: 0mifikMifga oid, mifdan iborat boʻlgan, mifga asoslangan.Ko‘rilgan: 0mifologikMifologiyaga oid. Mifologii iisshr. mKo‘rilgan: 0mifologiyaMiflar haqidagi fan.Ko‘rilgan: 0migratsiyaAholining mamlakat doirasida bir joy-dan boshqa joyga yoki bir mamlakatdan bosh-qa mamlakatga koʻchishi yoki koʻchirish.Ko‘rilgan: 0migrenOdatda boshning yarmisida qattiq tutib ogʻriydigan nerv kasalligi.Ko‘rilgan: 0miinatQilingan xizmat, yaxshilik uchun boʻlgan qarzdorlik. [Yusufbek hoji:] Agar bu xizmat-ni oʻz zimmangizga olur ekansiz, ustimga katta minnat qoʻygan boʻlasiz. A. Ko‘rilgan: 0mijgonayn. kiprik.Ko‘rilgan: 0mijg‘ilamoqEzib mijigʻ qilib qoʻymoq, gʻijimlamoq.Ko‘rilgan: 0mijg‘ovBir ishni dadillik bilan qila olmaydigan; lanj, magʻzava.Ko‘rilgan: 0mijg‘ovlanmoqMijgʻovlik, in-jiqlik qilmoq.Ko‘rilgan: 0mijig‘Gʻijimlangan, gʻijim.Ko‘rilgan: 0mijig‘lamoqEzib mijigʻ qilmoq. Yigitali shoshib, shimining choʻntagidan bir soʻmlikni chiqardi, kaftlari orasida mijigʻ-lab, unga qarshi yurdi. D. Nuriy, Osmon ustu-ni.Ko‘rilgan: 0mijimoqs.t. ayn. mijgʻilamoq, mij-Ko‘rilgan: 0mijjaayn. kiprik.Ko‘rilgan: 0

O‘zbek tilining onlayn izohli lug‘ati

Ball.uz izohli lug‘ati o‘zbekcha so‘zlarning ma’nosini tushunish va matnda mos so‘zni tanlashga yordam beradi. So‘zning to‘g‘ri yozilishini bilish bilan uning ma’nosini bilish bir xil vazifa emas: izohli lug‘atda asosiy e’tibor so‘z nimani anglatishi va qanday qo‘llanishiga qaratiladi. Undan darsga tayyorlanishda, kitob o‘qishda, maqola yozishda yoki notanish atamani aniqlashtirishda foydalanishingiz mumkin.

Qidiruv maydoniga so‘z yoki uning bir qismini lotin yoxud kirill yozuvida kiriting. Natijalar ichidan kerakli so‘zni tanlab, uning alohida sahifasini oching. Qidiruv aniq moslikni topmasa, ayrim holatlarda yozilishi yaqin variantlar taklif etiladi. Taklif so‘zning aynan siz nazarda tutgan ma’noga mosligini kafolatlamaydi; tanlagan variantingizning izohini ham o‘qing.

So‘z sahifasida bazada mavjud ma’nolar beriladi. Bir so‘z bir necha ma’noga ega bo‘lsa, izohlar alohida bandlarda ko‘rsatiladi. Misollar va kelib chiqishi haqidagi ma’lumotlar mavjud yozuvlarda qo‘shimcha bo‘limlar ochiladi. Har bir so‘zda barcha bo‘limlar bo‘lishi shart emas. Misollar so‘zning gapdagi qo‘llanishini tushunishga, kelib chiqish ma’lumoti esa uning tarixiy yoki boshqa tillar bilan bog‘liqligini ko‘rishga yordam beradi.

Alifbo tugmalari orqali bir harf bilan boshlanadigan so‘zlarni saralash mumkin. Ro‘yxat sahifalarga bo‘lingan: har bir sahifada 30 tagacha yozuv ko‘rsatiladi. Lotin–kirill tugmalari so‘zlar va matnning yozuvini almashtiradi; bu boshqa tilga tarjima qilish emas. Saytning ruscha va inglizcha interfeysida ham lug‘at o‘zbekcha so‘zlarni izohlaydi.

Kerakli so‘zning alohida manzilini nusxalab, o‘quvchi, hamkasb yoki tanishingizga yuborishingiz mumkin. Agar aynan shu so‘z imlo lug‘atida ham mavjud bo‘lsa, uning sahifasida ikki lug‘at o‘rtasida o‘tish havolasi chiqadi. Shu tariqa so‘zning ma’nosi bilan yozilishiga oid ma’lumotni birgalikda tekshirish qulay. Bazada topilmagan so‘z esa avtomatik ravishda noto‘g‘ri yoki o‘zbek tilida yo‘q deb hisoblanmaydi.

Yozilishni tekshirish uchun Imlo lug‘ati · Kirill–lotin transliti

Manba: Vikilug‘at

Izohli lug‘at bilan imlo lug‘atining farqi nima?

Izohli lug‘at so‘zning ma’nosini tushuntiradi; misol va kelib chiqish ma’lumotlari bo‘lsa, ularni ham beradi. Imlo lug‘ati esa so‘zning yozilishi va mavjud imloviy ma’lumotlarini tekshirishga xizmat qiladi.

Kirill yozuvida ham so‘z qidirish mumkinmi?

Ha. Qidiruvga lotin yoki kirill yozuvidagi o‘zbekcha so‘zni kiriting. Lotin–kirill tugmalari natijaning yozuvini almashtiradi, ma’noni boshqa tilga tarjima qilmaydi.

Nega ayrim so‘zlarda misol yoki kelib chiqishi yo‘q?

Bu bo‘limlar faqat bazada tegishli ma’lumot mavjud bo‘lganda ko‘rsatiladi. Ularning yo‘qligi so‘zning noto‘g‘riligini anglatmaydi.

So‘z topilmasa nima qilish kerak?

Yozilishini tekshiring, so‘zning qisqaroq qismini kiriting yoki boshqa yozuvda qidiring. Yaqin variantlar chiqsa, ularning ma’nosini solishtiring. Bazada barcha so‘z va qo‘shimchali shakllar bo‘lishi kafolatlanmaydi.

Aynan bitta so‘zning havolasini yuborsa bo‘ladimi?

Ha. So‘z sahifasini oching va havolani nusxalash tugmasidan foydalaning. Yuborilgan manzil ro‘yxatni emas, tanlangan so‘zning sahifasini ochadi.

Lug‘atdagi ma’lumot qayerdan olingan?

Manba: Vikilug‘at. Saytda so‘zlar bo‘yicha bazada mavjud ma’no, misol va kelib chiqish ma’lumotlari ko‘rsatiladi.