ball.uz

Izohli lug‘at

BarchasiABDEFGHIJKLMNOPQRSTUVXYZO‘G‘ShCh

31,017 ta so‘z topildi

mahal\a. — muhlat, fursat; za-Ko‘rilgan: 0mahallaShaharning maʼlum bir hududni oʻz ichiga olgan va aholisi bir jamoaga birlashgan, oʻzini-oʻzi boshqarishga asoslangan ijtimo-iy-hududiy boʻlagi.Ko‘rilgan: 0mahallachilikBiror ish, tartib va shu kabilarning sababi bir mahallada turish bilan bogʻliq ekanini bildiradi. Mahalla-chilik, eldan qolib boʻlmaydi, kirdik. S. Ahmad, SaylaKo‘rilgan: 0mahalladoshBir mahallalik, bir mahallada yashovchi.Ko‘rilgan: 0mahallalikBiror mahallada yashovchi kishi.Ko‘rilgan: 0mahalliyMahallarga, atrof-joy-larga oid.Ko‘rilgan: 0mahalliychilikMahalliy manfa-atlarnigina koʻzlab ish tutish.Ko‘rilgan: 0mahalliylashtirmoqMahalliy sharoitda qoʻllamoq, mahalliy sharoitga moslashtirmoq.Ko‘rilgan: 0mahbasHibsxona, qamoqxona.Ko‘rilgan: 0mahbubSevimli kishi; yor.Ko‘rilgan: 0mahbubaMahbub ayol; maʼshuqa.Ko‘rilgan: 0mahbusZindonga solingan, qamoqqa olingan, ozodlikdan maxrum etilgan kishi.Ko‘rilgan: 0mahdudesk. kt. Chegara bilan oʻral-gan, chegaralangan, cheklangan.Ko‘rilgan: 0mahdudlikCheklanganlik, chekla-nib qolish.Ko‘rilgan: 0mahfil\a. J ° — — toʻplanish joyi; yigʻilish, yigʻin| esk. kt. Majlis davrasi, oʻtirish, majlis. Shamʼ ruxsoring yonar mah-filda gul-gul kechalar, Bormidi qasding ma-Ko‘rilgan: 0mahkam. Buzilish, oʻzgarish kabilarga chidamlilik darajasi yuqori: puxta, mustahkam.Ko‘rilgan: 0mahkama\a. * „ — oliy sud, tribuKo‘rilgan: 0mahkamachilikOʻz mahkamasining, idora yoki tashkilotining manfaatinigi-na koʻzlab ish tutish. Toʻrachilik, mahkama-chilik kabi illatlarning har qanday koʻri-nishlariga qarshKo‘rilgan: 0mahkamlamoqMahkam qilmoq, mus-tahkamlamoq. Gulnor ochilgan toklarni ish-komga koʻtarib, tol poʻstlogʻi bilan mahkam-lab bogʻlaydi. Oybek, Tanlangan asarlar.Ko‘rilgan: 0mahkum. Hukm qilingan.Ko‘rilgan: 0mahliqo[f. — oy + a. — koʻri-Ko‘rilgan: 0mahliyoHayrat yoki zavqdan es-hushi ogʻib, angrayib qolgan.Ko‘rilgan: 0mahmadona[a. + f. - Mu-Ko‘rilgan: 0mahmadonagarchilikayn. mahma-donalik.Ko‘rilgan: 0mahmadonalikMahmadonalar kabi gap-soʻz qilish, gapirish. Yormat.. qizining bunday mahmadonaligiga gʻazablanib, qosh-qovogʻini soldi. Oybek, Tanlangan asarlar.Ko‘rilgan: 0mahobatHaybat, salobat, ulugʻvorlik.Ko‘rilgan: 0mahobatliMahobati, salobati bor; haybatli, ulugʻvor.Ko‘rilgan: 0maholfa. — mumkin boʻlmagan,Ko‘rilgan: 0mahoratBiror ish, kasb uchun zarur yoki shu sohada orttirilgan ustalik, sanʼat; mohirlik.Ko‘rilgan: 0mahoratliKatta mahoratga ega; mo-hir, usta.Ko‘rilgan: 0

O‘zbek tilining onlayn izohli lug‘ati

Ball.uz izohli lug‘ati o‘zbekcha so‘zlarning ma’nosini tushunish va matnda mos so‘zni tanlashga yordam beradi. So‘zning to‘g‘ri yozilishini bilish bilan uning ma’nosini bilish bir xil vazifa emas: izohli lug‘atda asosiy e’tibor so‘z nimani anglatishi va qanday qo‘llanishiga qaratiladi. Undan darsga tayyorlanishda, kitob o‘qishda, maqola yozishda yoki notanish atamani aniqlashtirishda foydalanishingiz mumkin.

Qidiruv maydoniga so‘z yoki uning bir qismini lotin yoxud kirill yozuvida kiriting. Natijalar ichidan kerakli so‘zni tanlab, uning alohida sahifasini oching. Qidiruv aniq moslikni topmasa, ayrim holatlarda yozilishi yaqin variantlar taklif etiladi. Taklif so‘zning aynan siz nazarda tutgan ma’noga mosligini kafolatlamaydi; tanlagan variantingizning izohini ham o‘qing.

So‘z sahifasida bazada mavjud ma’nolar beriladi. Bir so‘z bir necha ma’noga ega bo‘lsa, izohlar alohida bandlarda ko‘rsatiladi. Misollar va kelib chiqishi haqidagi ma’lumotlar mavjud yozuvlarda qo‘shimcha bo‘limlar ochiladi. Har bir so‘zda barcha bo‘limlar bo‘lishi shart emas. Misollar so‘zning gapdagi qo‘llanishini tushunishga, kelib chiqish ma’lumoti esa uning tarixiy yoki boshqa tillar bilan bog‘liqligini ko‘rishga yordam beradi.

Alifbo tugmalari orqali bir harf bilan boshlanadigan so‘zlarni saralash mumkin. Ro‘yxat sahifalarga bo‘lingan: har bir sahifada 30 tagacha yozuv ko‘rsatiladi. Lotin–kirill tugmalari so‘zlar va matnning yozuvini almashtiradi; bu boshqa tilga tarjima qilish emas. Saytning ruscha va inglizcha interfeysida ham lug‘at o‘zbekcha so‘zlarni izohlaydi.

Kerakli so‘zning alohida manzilini nusxalab, o‘quvchi, hamkasb yoki tanishingizga yuborishingiz mumkin. Agar aynan shu so‘z imlo lug‘atida ham mavjud bo‘lsa, uning sahifasida ikki lug‘at o‘rtasida o‘tish havolasi chiqadi. Shu tariqa so‘zning ma’nosi bilan yozilishiga oid ma’lumotni birgalikda tekshirish qulay. Bazada topilmagan so‘z esa avtomatik ravishda noto‘g‘ri yoki o‘zbek tilida yo‘q deb hisoblanmaydi.

Yozilishni tekshirish uchun Imlo lug‘ati · Kirill–lotin transliti

Manba: Vikilug‘at

Izohli lug‘at bilan imlo lug‘atining farqi nima?

Izohli lug‘at so‘zning ma’nosini tushuntiradi; misol va kelib chiqish ma’lumotlari bo‘lsa, ularni ham beradi. Imlo lug‘ati esa so‘zning yozilishi va mavjud imloviy ma’lumotlarini tekshirishga xizmat qiladi.

Kirill yozuvida ham so‘z qidirish mumkinmi?

Ha. Qidiruvga lotin yoki kirill yozuvidagi o‘zbekcha so‘zni kiriting. Lotin–kirill tugmalari natijaning yozuvini almashtiradi, ma’noni boshqa tilga tarjima qilmaydi.

Nega ayrim so‘zlarda misol yoki kelib chiqishi yo‘q?

Bu bo‘limlar faqat bazada tegishli ma’lumot mavjud bo‘lganda ko‘rsatiladi. Ularning yo‘qligi so‘zning noto‘g‘riligini anglatmaydi.

So‘z topilmasa nima qilish kerak?

Yozilishini tekshiring, so‘zning qisqaroq qismini kiriting yoki boshqa yozuvda qidiring. Yaqin variantlar chiqsa, ularning ma’nosini solishtiring. Bazada barcha so‘z va qo‘shimchali shakllar bo‘lishi kafolatlanmaydi.

Aynan bitta so‘zning havolasini yuborsa bo‘ladimi?

Ha. So‘z sahifasini oching va havolani nusxalash tugmasidan foydalaning. Yuborilgan manzil ro‘yxatni emas, tanlangan so‘zning sahifasini ochadi.

Lug‘atdagi ma’lumot qayerdan olingan?

Manba: Vikilug‘at. Saytda so‘zlar bo‘yicha bazada mavjud ma’no, misol va kelib chiqish ma’lumotlari ko‘rsatiladi.